چرا دندان عقل را باید کشید؟

گاهی دندان عقل کاملا بی‌صدا از لثه خارج شده و در حفره دهان ظاهر می‌شود. اما در بسیاری از افراد فضا در انتهای فک آنقدر کم است که این دندان نهفته و نیمه نهفته می‌ماند یا به صورت کج رشد می‌کند. این رویش غیرعادی موجب درد، التهاب، بوی بد دهان یا حتی آسیب به دندان‌های کناری می‌شود.

در این وضعیت، تنها درمان قطعی کشیدن دندان عقل است. گاهی حتی با وجود نداشتن این علائم، دندانپزشک توصیه می‌کند که دندان عقل‌تان را بکشید اما شما دلیل آن را نمی‌دانید و این سوال برایتان پیش می‌آید که چرا دندان عقل را باید کشید؟ برای آشنایی با مهمترین دلایل کشیدن دندان عقل در ادامه با ما همراه باشید.

مهم ترین دلایل کشیدن دندان عقل

دندان عقل یا همان دندان آسیاب سوم، در ظاهر یک دندان معمولی است. اما شرایط خاصی که برای رویش این دندان پیش می‌آید، می‌تواند دندان عقل را به منبع خطر برای سایر دندان‌ها تبدیل کند. بسیاری از مشکلات مرتبط با این دندان زمانی مشخص می‌شوند که روند رشد آن از حالت طبیعی خارج شده باشد، شرایطی که گاهی تنها با بررسی دندانپزشک قابل تشخیص است.

در این بخش مهمترین دلایل دندانپزشکان برای کشیدن دندان عقل را توضیح می‌دهیم.

1. دندان عقل نهفته؛ رایج ترین علت کشیدن دندان عقل

دندان عقل نهفته زمانی اتفاق می‌افتد که این دندان نتواند مسیر طبیعی رویش خود را طی کند و در حفره دهان در کنار سایر دندان‌ها قرار بگیرد. در چنین شرایطی بخشی یا کل دندان در استخوان فک یا زیر بافت لثه گیر افتاده و همین مسئله زمینه‌ساز مشکلات مختلف می‌شود.

دندان عقل نهفته علاوه بر ایجاد درد، التهاب و حساسیت هنگام جویدن، به‌مرور روی وضعیت قرارگیری سایر دندان‌ها نیز اثر می‌گذارد. یکی از مهم‌ترین پیامدهای آن کج شدن ریشه دندان‌های مجاور است. زیرا فشار ناشی از تلاش دندان عقل برای رشد، می‌تواند موقعیت دندان‌های کناری را تغییر دهد و باعث به‌هم‌ریختگی ردیف دندان‌ها شود. این موضوع حتی ممکن است سبب شود فرد به ارتودنسی برای مرتب کردن ردیف دندان‌ها احتیاج پیدا کند.

2. کشیدن دندان عقل در ارتودنسی

در برخی بیماران ارتودنسی، وجود دندان عقل می‌تواند مانع حرکت صحیح دندان‌ها در طول درمان شود. گاهی این دندان با ایجاد فشار پنهان، روند درمان را مختل کرده یا احتمال برگشت نامرتبی دندان‌ها را افزایش می‌دهد. به همین دلیل، پیش از شروع درمان، ارتودنتیست وضعیت دندان عقل با دقت ارزیابی می‌کند.

در مقاله کشیدن دندان عقل برای ارتودنسی ، دکتر خدیوی یکی از قدیمی‌ترین متخصصین ارتودنسی تهران، اظهار دارند:

کشیدن دندان عقل برای همه‌ی بیماران ارتودنسی لازم نیست. اگر دندان عقل نهفته باشد یا احتمال فشار روی دندان‌های جلو ایجاد کند، توصیه به کشیدن می‌کنیم. در غیر این صورت، معمولا نیازی به کشیدن نیست و تشخیص نهایی بعد از بررسی عکس پانورامیک انجام می‌شود. در این تصویر، زاویه غیرطبیعی دندان، موقعیت آن داخل استخوان فک و میزان تماس با دندان کناری به‌وضوح قابل مشاهده است.

3. کشیدن دندان عقل به علت پوسیدگی

به‌دلیل قرارگیری دندان عقل در انتهای دهان، دسترسی به آن برای مسواک‌زدن و نخ‌کشیدن بسیار محدود است. همین موضوع باعث می‌شود مواد غذایی مدت بیشتری در اطراف این دندان باقی بماند و محیطی مناسب برای رشد باکتری‌ها ایجاد شود.

پوسیدگی دندان عقل سریع‌تر از سایر دندان‌ها پیشرفت می‌کند اما معمولا دیر تشخیص داده می‌شود، زیرا در مراحل اولیه درد زیادی ندارد. با پیشرفت پوسیدگی، درد، بوی بد دهان، حساسیت و حتی آسیب به دندان کناری رخ می‌دهد.

از آنجا که ترمیم دندان عقل به‌دلیل زاویه رویش و دسترسی محدود دندانپزشک سخت‌تر بوده و احتمال پوسیدگی مجدد بالا است، معمولا دندانپزشکان برای پیشگیری از آسیب‌های جدی‌تر، کشیدن دندان عقل را توصیه می‌کنند. از این رو، بروز پوسیدگی یکی از جواب‌های سوال “چرا دندان عقل را باید کشید؟” است.

4. بروز بیماری‌های لثه‌ای؛ جدی‌ترین علت کشیدن دندان عقل

دندان عقل (به ویژه در حالت نیمه‌نهفته) به‌دلیل موقعیت دشواری که در انتهای فک دارد، محیط مناسبی برای تجمع پلاک و تکثیر باکتری‌های مضر دهان است. این شرایط زمینه بروز مشکلات لثه‌ای مانند پری‌کورونیت (التهاب بافت اطراف دندان عقل)، ژنژیویت و در مراحل پیشرفته‌تر پریودنتیت را فراهم می‌کند. این بیماری‌ها معمولا با التهاب و خونریزی لثه، بوی بد دهان و تشکیل پاکت لثه‌ای همراه هستند.

وجود پاکت لثه‌ای عمیق در اطراف دندان عقل باعث می‌شود حتی با مسواک‌زدن دقیق نیز پاکسازی این ناحیه به درستی انجام نشود.

بیماری‌های لثه در صورت پیشرفت می‌توانند به استخوان و بافت‌های نگهدارنده دندان و دندان‌های مجاور آسیب برسانند. به همین دلایل، بروز چنین مشکلاتی در اطراف دندان عقل، بار دیگر نشان می‌دهد که چرا دندان عقل را باید کشید تا سلامت دهان و دندان‌ها حفظ شود.

5. کشیدن دندان عقل به دلیل آبسه دندان

آبسه دندان زمانی ایجاد می‌شود که عفونت در اطراف ریشه دندان تجمع کرده و به شکل کیسه‌ای چرکی ظاهر می‌شود. قرارگیری دندان عقل در یک ناحیه دور از دسترس، احتمال بالای گیر کردن غذا در این ناحیه و بروز پوسیدگی، این دندان را مستعد آبسه می‌کند. عفونت می‌تواند به‌سرعت گسترش یابد و درد شدید، تورم صورت، تب و حساسیت هنگام باز کردن دهان ایجاد کند.

درمان آبسه معمولا شامل تخلیه عفونت و مصرف آنتی‌بیوتیک است، اما وقتی منبع عفونت دندان عقل باشد، کشیدن این دندان بهترین راه برای جلوگیری از عود مجدد عفونت و آسیب‌های بیشتر است. در چنین شرایطی، جواب روشنی وجود دارد که چرا دندان عقل را باید کشید. زیرا باقی ماندن آن خطرناک است و می‌تواند باعث سرایت آبسه به گوش و گردن شود.

سوالات متداول بیماران در مورد دلیل کشیدن دندان عقل

در ادامه به پرسش‌های متداول افراد در مورد کشیدن دندان عقل پاسخ می‌دهیم.

آیا دندانهای عقل را باید کشید؟

کشیدن دندان عقل برای همه افراد ضروری نیست. اما نهفتگی، رویش کج و زاویه دار، فشار به دندان‌های مجاور، پوسیدگی، بروز بیماری‌های لثه و آبسه در اطراف این دندان از جمله دلایلی هستند که به ما نشان می‌دهند چرا دندان عقل را باید کشید تا از مشکلات جدی آینده در آینده پیشگیری کرد.

چرا دندان عقل بعد از کشیدن درد دارد؟

به دلیل التهاب بافت‌های اطراف، فشار روی استخوان فک و زخم ایجاد شده در فضای دهان، درد بعد از کشیدن دندان عقل کاملا طبیعی است. معمولا با مصرف داروهای مسکن و ضدالتهاب، مراقبت‌های بعد از جراحی و رعایت بهداشت دهان، این احساس درد طی چند روز کاهش می‌یابد.

اگر دندان عقل نهفته را نکشیم چه میشود؟

دندان عقل نهفته به تدریج باعث درد، التهاب لثه، فشار به دندان‌های مجاور، پوسیدگی و حتی تشکیل کیست یا بیماری‌های لثه‌ای می‌شود و بی‌توجهی به آن ممکن است سلامت دهان و نظم دندان‌ها را به خطر بیندازد.

از کجا بفهمیم دندان عقل خراب شده؟

علائم خرابی دندان عقل شامل درد مداوم، حساسیت به گرما و سرما، بوی بد دهان، تورم لثه و گاهی ایجاد حفره یا پوسیدگی قابل مشاهده روی دندان است. معاینات منظم و عکس رادیولوژی بهترین راه تشخیص خرابی آن است.

دندان عقل زمانی دردسرساز می‌شود که فضای کافی برای رویش نداشته باشد یا رشد آن از مسیر طبیعی خارج شود. نهفتگی، پوسیدگی، بیماری‌های لثه، فشار به دندان‌های مجاور و حتی ایجاد آبسه از مهم‌ترین دلایلی هستند که دندانپزشکان کشیدن دندان عقل را توصیه می‌کنند. آگاهی از این موارد کمک می‌کند که بدانیم چرا دندان عقل را باید کشید، چه زمانی مراجعه به متخصص ضرورت دارد. معاینات منظم دندانپزشکی و بررسی دوره‌ای عکس پانورامیک نیز نقش مهمی در تشخیص زودهنگام مشکلات دندان عقل دارند.

برای اطمینان از اینکه دندان عقل در آینده موجب ‌بهم ‌ریختگی یا جابه‌جایی دندان‌ها نمی‌شود، بهترین زمان بررسی آن حوالی ۱۸ سالگی است. معاینه توسط دکتر خدیوی ، متخصص ارتودنسی در تهران با 25 سال تجربه، کمک می‌کند وضعیت دندان عقل و تاثیر احتمالی آن بر نظم دندان‌ها دقیق ارزیابی شود. برای رزرو نوبت مشاوره ارتودنسی به وبسایت ایشان مراجعه فرمایید.

منبع خبر: dralirezakhadivi.com